Văn hóa tham quan

Vừa qua, tôi cùng một người bạn mua hai vé vào tham quan khu di tích dinh Độc Lập (TP.HCM). Chúng tôi ghép cùng mọi người thành một đoàn để hướng dẫn viên đưa đi tham quan, giới thiệu về lịch sử và kiến trúc dinh Độc Lập.

Đoàn chúng tôi bắt đầu tham quan các tầng của khu di tích. Tại mỗi nơi cô hướng dẫn viên đều giới thiệu cho chúng tôi chi tiết từng đặc điểm các căn phòng, hiện vật…Trong lúc nhiều du khách trong và ngoài nước chăm chú lắng nghe từng lời giới thiệu của hướng dẫn viên thì một số thanh niên trong đoàn có những hành động và lời phát ngôn thật phản cảm. Trong lúc đoàn tham quan di chuyển từ lầu hai lên lầu ba, một nhóm thanh niên nói chuyện khá lớn tiếng khiến hướng dẫn viên phải nhắc nhở.

Khi mọi người đang xem bức tranh vẽ chị em Thúy Kiều, một thanh niên thốt lên: “Mấy người ơi, một vẻ đẹp nghiêng thùng đổ nước, có vậy mà cũng ngợi ca, nhìn giống mấy em ấy…”. Mặc dù khách nước ngoài không biết tiếng Việt để hiểu người thanh niên này nói gì, nhưng họ tỏ ra rất ngạc nhiên trước kiểu ứng xử như vậy.

Sau đó đoàn chúng tôi xuống tham quan tầng hầm, nơi có rất nhiều hiện vật. Mặc dù trước mỗi hiện vật đều đặt bảng lưu ý: “Không sờ vào hiện vật”, nhưng một số thanh niên đã nhanh chân di chuyển đến các phòng nhỏ rồi một người canh, một người sờ vào hiện vật với các động tác khác nhau. Họ còn sờ vào hiện vật rồi làm dáng để chụp hình.

Một lần nữa cô hướng dẫn viên phải lên tiếng nhắc nhở: “Các anh không thấy dòng chữ ghi trước mỗi hiện vật sao? Các anh làm thế khách nước ngoài nhìn vào không hay đâu!”. Khi được hướng dẫn viên nhắc nhở, một thanh niên trong nhóm nói trên còn cãi lại: “Làm gì mà ghê vậy, ngồi có tí mất gì đâu, mấy thằng Tây nó thấy thì sao, làm được gì nhau”. Vừa nói anh ta vừa bước đi thật nhanh và lầm bầm những tiếng chửi tục lí nhí trong họng.

Chưa hết, một số khách tham quan sau khi dùng giấy vệ sinh đã vứt vào các ngõ, góc trong tầng hầm, bên ngoài khuôn viên khu di tích hết sức tùy tiện. Một số du khách còn trèo lên máy bay, xe tăng để chụp ảnh…

Chuyến tham quan dinh Độc Lập hôm đó tôi học được rất nhiều điều, nhưng ra về tôi không thấy vui vì dân mình còn nhiều người thiếu ý thức, không có văn hóa tham quan, không ý thức bảo vệ di tích.

Ý Nhạc (Tuoitre.com.vn)

Văn hóa Buffet Việt Nam?

1. Cả đoàn khách Việt Nam chúng tôi được cô tiếp tân khách sạn và hướng dẫn viên người Thái dẫn vào phòng nghỉ chân trước khi nhận phòng. Một tấm bảng lớn có ghi chữ bằng tiếng Việt làm nhiều người hài lòng nghĩ bụng: “Chắc khách Việt đến đây ở đông nên có cả bảng hướng dẫn bằng tiếng Việt”.

Nhưng rồi lòng tự ái của chúng tôi đã nổi lên khi nhìn thấy dòng chữ trên bảng: “Yêu cầu quý khách không mang thức ăn và nước uống lên phòng”. Chúng tôi đã thử đảo qua các phòng chờ kề bên và tuyệt nhiên chỉ có dòng thông báo độc nhất bằng tiếng Việt. Cảm giác hụt hẫng tràn ngập và cả đoàn lủi thủi mang đồ lên phòng trong tâm trạng không lấy gì vui vẻ.

2. Hai ngày trước khi đến Thái Lan, đoàn khách chúng tôi đi chơi ở Siem Reap (Campuchia). Khách sạn khá nhỏ và có sức chứa chừng 50 khách nhưng cũng tổ chức ăn buffet. Buổi sáng trước khi dùng bữa, cả đoàn cũng được anh hướng dẫn viên nói bóng gió về ý thức ăn buffet, đại ý mỗi lần khách chỉ nên lấy một ít, ăn hết hãy lấy tiếp để tránh lãng phí.

Vậy mà kết thúc buổi ăn sáng, hàng loạt chiếc đĩa chứa đầy thức ăn dư thừa vẫn la liệt trên bàn trong cái nhìn khó chịu của nhân viên phục vụ và cái lắc đầu ngao ngán của hướng dẫn viên. Buổi trưa, sau khi đi tham quan một loạt đền đài trong quần thể Angkor Wat ai cũng đói bụng. Một thành viên trong đoàn chúng tôi đã nhanh tay lấy trong túi áo ra hai quả trứng và không quên bỏ nhỏ với đồng nghiệp: “Ăn sáng xong tôi tranh thủ lấy hai quả trứng bỏ ngay vào túi vì biết đi chơi nhanh đói lắm”.

3. Một hướng dẫn viên du lịch kể nhiều lần dẫn khách du lịch VN đi nước ngoài đã không biết phải làm sao trước những hành vi “xấu xí” của khách xứ mình. Cụ thể, lần nọ, có một gia đình tám thành viên đi tour Malaysia khi đến một nhà hàng ăn buffet trưa đã tự tổ chức một bữa “đại tiệc” cho riêng gia đình họ.

Cả nhà thi nhau lấy thức ăn về bàn của mình nhiều đến độ khi họ ăn no nê cũng chỉ hết 1/3 thức ăn rồi bỏ ra ngoài. Quản lý nhà hàng rất khó chịu về chuyện này nhưng sợ mất lòng khách nên chỉ than phiền với hướng dẫn viên. Như vậy không phải ngẫu nhiên khi một số nhà hàng ở Malaysia và Singapore có bảng thông báo dán ở cửa vào bằng tiếng Việt rằng sẽ tính tiền nếu khách để thức ăn thừa nhiều.

4. Buffet đã du nhập vào Việt Nam khá lâu và văn hóa ăn buffet cũng đã hình thành ở nhiều người, nhưng đâu đó vẫn có những “hình ảnh xấu xí” không đáng có.

PHI LONG

Lời Saigontre: đọc bài này sẽ có người tự ái dân tộc, song, cần phải nhìn nhận thực tế. Tôi đã đi ăn buffet nhiều, những lần “bỏ mứa” dù ít (vì thức ăn không ngon, không hợp chẳng hạn) tôi cũng thấy khá xấu hổ và áy náy. Lại còn văn hóa “chen” nữa chứ.

Bạn nào có ý kiến hãy tham gia bình luận nhé.

Giàu – nghèo – sang – hèn – xịn – dỏm

Có một bài viết hay của Cố Thạc sĩ Nguyễn Thị Oanh mà tôi muốn giới thiệu với quý vị, tựa bài do tôi đặt.

Hội chứng “xài đồ xịn” không chỉ phổ biến trong giới trẻ VN với xe và điện thoại di động đời mới mà còn lan rộng ra nhiều giới. Báo chí nước ngoài đã đề cập tới chuyện xài sang của tầng lớp giàu có mới ở VN.

Hiện tượng này có thể được giải thích bằng nhiều cách. Trước tiên là để “lấy le” với thiên hạ khi ta chưa tự tin lắm về giá trị thật của mình. Kế đó là một hội chứng được gọi là “tâm lý nhà giàu mới”. Khi có tiền và tiếp cận với hàng hóa thì những “nhà giàu mới” không thể nào cưỡng lại nổi. Họ cần phô trương của cải vật chất để tạo cho mình một vị trí mới trong xã hội. “Nhà giàu cũ” lâu đời không cần chuyện đó.

Thế giới hay nhắc đến các nhà hoạt động nổi tiếng, các tỉ phú đôla như là những người sống vô cùng giản dị. Thật vậy “người xịn” không cần “đồ xịn” như một vỏ bọc bên ngoài. Những bậc “siêu xịn” như Bác Hồ hay ông Gandhi thì chỉ bộ bà ba nâu hay bộ áo vải thô năm này qua năm khác cũng được toàn thế giới nể phục.

Các nước giàu phương Tây bắt đầu sự phát triển kinh tế bằng sự tiết kiệm. Tính cách này ăn sâu trong nền văn minh của họ đến độ ngày nay phần lớn các gia đình dù giàu có vẫn tiêu pha rất hợp lý. Trong khi một “bệnh lý” thường thấy ở các nước nghèo lại là xài phung phí. Đáng ngạc nhiên là ở nước ta, một nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, đặt nặng lý tưởng công bằng xã hội, với một người thầy tầm cỡ thế giới về cần kiệm là Bác Hồ mà hiện nay tình trạng phung phí, xa hoa lại đang rất phổ biến cho dù ta còn đứng trong “top” về nghèo đói.

Một dạo người ta nhấn mạnh tiêu xài để kích cầu nhưng rõ ràng “phong trào” đã đi quá đà. Và rõ ràng là phải có một phong trào lành mạnh đi ngược lại mà không ai khác hơn các bạn trẻ phải gánh lấy trách nhiệm này. Ước gì song song với những phong trào như Mùa hè xanh, tổ chức Đoàn sẽ phát động một phong trào sống cần kiệm với những chương trình hành động cụ thể. Ví dụ ngoài việc bật đèn pha rọi thẳng vào các điểm đen tiêu xài phung phí, suy nghĩ về chuyện xài đồ xịn trong giới trẻ, có thể trở lại phong trào kế hoạch nhỏ, thậm chí phân loại rác… mà chúng ta nói nhưng chưa làm được. Chúng ta có thể làm giàu từ rác đấy. Và còn nhiều chuyện khác có thể làm nữa.

Năm 1974 tôi được mời tham gia một diễn đàn hợp tác phát triển ở Bắc Âu để nói về VN. Một gia đình mời tôi về nhà họ nghỉ một đêm để nói cho con họ về trẻ em VN. Sáng hôm sau tôi vô cùng ngạc nhiên về bữa điểm tâm quá đạm bạc chỉ với bánh mì, bơ và cà phê. Bà chủ nhà giải thích: đó là để tập cho bọn trẻ tiết kiệm; và số tiền thay vì mua thịt nguội, phômai, mứt trong 40 ngày của mùa chay sẽ là phần đóng góp của bọn trẻ vào quĩ “Mùa chay chia sẻ” để hỗ trợ các nước nghèo, trong đó có VN. Thế đấy, bạn trẻ cũng có thể tiết kiệm để chia sẻ như đã thấy trong xã hội ta. Nếu nó thành một phong trào, hẳn sẽ có tác dụng nhắc nhở những người lớn đã quên lời dạy “Cần, kiệm, liêm, chính” của Bác Hồ mà không biết mắc cỡ.

Tôi mong sao từ hàng ngũ của các bạn xuất hiện các cán bộ thật giỏi, hết lòng vì dân mà ăn mặc xuề xòa, đi xe cà tàng để quần chúng mê tít và theo gương.

Thạc sĩ Nguyễn Thị Oanh (đã mất ngày 01/05/2009)

Chuyện ngoài phố: mua trái cây ngoài đường

Xế chiều nay trời đẹp, mình đi thư giãn đầu óc bằng cách xách xe chạy lòng vòng. Trên đường Điện Biên Phủ khúc gần ngã tư ĐBP và CMT8 hay có nhiều xe trái cây đậu ở lòng đường. Thấy để măng cụt 20K/kg, ngừng lại chọn chừng chục trái. Không trả giá vì nghĩ họ nghèo, cực khổ, không tiếc vài nghìn với họ. Nhưng sao xách túi nylon lên, cân chỉ 1kg8 mà thấy nhẹ te 🙂 liền mở cốp xe, lấy chai nước (luôn mang theo trong cốp xe để đề phòng khát nước) 500ml (hơi lưng, chắc còn 450ml nước, tức khoảng 450g) để lên cân của người bán măng cụt, bạn biết cân chỉ bao nhiêu không? Đoán xem nào? 🙂
Đã biết cái nạn ăn gian cân, và khi mua tức đã chấp nhận phần nào bị an gian, nhưng lần này thấy “không công bằng” quá nên sẵn có “tool” để test cái cân. 450g thực = 800g cái cân… gian!